top of page
Zoeken

Mindfulness is niet zweverig. Je hoofd even tot rust brengen is gewoon onderhoud.

  • Foto van schrijver: Erica Stroo
    Erica Stroo
  • 2 dagen geleden
  • 10 minuten om te lezen

Je kunt gezonder willen eten, vaker willen bewegen, beter willen slapen of eindelijk eens wat kilo’s kwijt willen, maar als je hoofd de hele dag op standje wasmachine staat, wordt alles gewoon moeilijker. Dan weet je vaak best wat goed voor je is. Je weet dat je niet elke avond moet snaaien, je weet dat een wandeling je goed zou doen en je weet ook dat tot middernacht scrollen niet bepaald helpt voor je energie. Maar weten wat goed is, is iets heel anders dan het ook doen als je lijf moe is, je hoofd vol zit en je stresssysteem al weken aanstaat.

En precies daar komt mindset om de hoek kijken. Niet mindset als in: “Denk positief en alles komt goed.” Daar krijg ik zelf altijd een beetje jeuk van. Mindset gaat voor mij veel meer over hoe je omgaat met je gedachten, je stress, je lijf en alles wat er op een normale dag op je bord gegooid wordt. Want als er in je hoofd geen rust is, krijgt de rest bijna geen ruimte.

Waarom je hoofd zo’n grote rol speelt

Rond je 40e, en soms al eerder, merk je dat je lijf anders gaat reageren. Je energie is niet meer altijd vanzelfsprekend, je slaap kan veranderen, je wordt sneller overprikkeld en je lontje is soms korter dan je zelf zou willen. Ook je lichaam kan gevoeliger worden voor stress, slechte nachten, drukte, suiker, alcohol of te weinig beweging.

Daar komt vaak nog een hele stapel dagelijks leven bovenop. Werk, gezin, huishouden, ouders die ouder worden, zorgen, sociale verplichtingen, appjes, mails en ergens tussendoor moet je dan ook nog “goed voor jezelf zorgen”. Ja, lekker dan.

Wat er dan vaak gebeurt, is dat je hoofd nooit echt uitgaat. Zelfs als je op de bank zit, ben je nog bezig met morgen, met wat je nog moet doen, met wat je had moeten zeggen, met wat je niet moet vergeten en met waarom het allemaal niet lukt zoals je wilt. Dat kost energie. Heel veel energie. En als je brein continu draait, blijft je lijf vaak ook in een soort waakstand staan. Niet altijd heel dramatisch, maar wel genoeg om je onrustig, moe, prikkelbaar of opgejaagd te voelen.

Chronische stress begint vaak veel subtieler dan je denkt

Veel mensen denken bij stress meteen aan paniek, huilbuien of volledig instorten. Maar chronische stress begint vaak veel saaier en sluipender. Je merkt bijvoorbeeld dat je minder goed ontspant, dat je sneller geïrriteerd bent, dat je hoofd blijft malen of dat je wel slaapt, maar niet echt uitgerust wakker wordt. Misschien krijg je meer trek in zoet of zout, heb je minder zin om te bewegen of reageer je feller dan je eigenlijk wilt.

En dan denk je al snel: ik moet gewoon wat strenger zijn voor mezelf. Maar vaak heb je niet meer strengheid nodig. Je hebt juist rust nodig in je systeem. Anders blijf je duwen tegen een lijf dat eigenlijk allang probeert te zeggen: mag het even iets zachter?

Mindset is niet alleen positief denken

Mindset wordt vaak verkeerd uitgelegd. Alsof je gewoon blij moet denken, een paar affirmaties moet roepen en dan komt alles vanzelf wel goed. Maar zo werkt het natuurlijk niet. Mindset gaat niet over doen alsof alles fantastisch is terwijl je ondertussen op je tandvlees loopt.

Het gaat veel meer over bewust worden van wat er in je hoofd gebeurt. Welke gedachten zetten jou vast? Welke overtuigingen maken alles zwaarder? Waar praat je jezelf steeds naar beneden? Waar ga je automatisch in de overleefstand? En waar ben je de hele dag aan het rennen, terwijl niemand je eigenlijk achterna zit?

Je gedachten sturen namelijk vaak je gedrag. Als jij de hele dag denkt dat je achterloopt, dat je moet doorpakken, dat je het niet goed genoeg doet of dat je faalt zodra iets niet lukt, dan gaat je lijf daar ook op reageren. Je ademhaling wordt hoger, je spieren spannen aan, je hoofd wordt drukker en je keuzes worden vaak korter door de bocht. Dan kies je sneller voor snelle energie, scrollen, snaaien, uitstellen of doorgaan terwijl je eigenlijk op bent. Niet omdat je geen discipline hebt, maar omdat je systeem al overbelast is.

Waarom afvallen vaak niet lukt als je hoofd vol zit

Dit is ook waarom afvallen vaak zo’n gevecht wordt. Veel vrouwen beginnen meteen bij eten. Minder eten, anders eten, strenger eten, schema erbij, app erbij, weegschaal erbij. Maar als je stress hoog is en je hoofd nooit stil wordt, wordt het veel lastiger om vanuit rust keuzes te maken.

Stress kan ervoor zorgen dat je sneller behoefte krijgt aan iets wat direct troost, energie of afleiding geeft. En laten we eerlijk zijn: op zo’n moment vraagt je lijf meestal niet om een wortel met hummus. Dan wil je gewoon iets wat even helpt. Chocolade, chips, brood, kaas, wijn, nog een koekje of gewoon iets waardoor dat onrustige gevoel even zachter wordt.

Daar komt bij dat een druk hoofd vaak minder ruimte heeft voor bewuste keuzes. Je denkt niet rustig: wat heeft mijn lijf nu nodig? Je denkt eerder: pfff, geef me gewoon iets en laat me even met rust. En als je jezelf daarna weer op je kop geeft, komt er schuldgevoel bovenop stress. Dat helpt dus voor geen meter.

Daarom is rust in je hoofd geen luxe. Het is een basis. Niet alleen voor afvallen, maar ook voor trainen, beter eten, slapen, grenzen aangeven, keuzes maken en voelen wat je eigenlijk nodig hebt.

Je hoeft niet te leven als een monnik

Bij mindfulness denken veel mensen meteen aan stilzitten op een kussen, kaarsjes, wierook, lange meditaties en een hoofd dat compleet leeg moet zijn. Geen wonder dat veel mensen afhaken. Want als je hoofd al druk is, klinkt mediteren bijna als straf. Dan denk je: hoe dan? Ik krijg mijn hoofd nu al niet stil en dan moet ik ook nog gaan zitten luisteren naar mijn eigen gedachten?

Maar mediteren hoeft helemaal niet zwaar of ingewikkeld te zijn. Je hoeft ook niet ineens een soort rustige yogi te worden die nooit meer geïrriteerd raakt omdat iemand de vaatwasser weer heeft ingeruimd alsof het een puzzel voor gevorderden is.

Mediteren is eigenlijk niets anders dan oefenen met je aandacht terugbrengen naar het moment waar je nu bent. Dat is het. Je hoeft je hoofd niet leeg te maken, want dat lukt bijna niemand. Je merkt gewoon dat je gedachten afdwalen en dan breng je jezelf rustig terug. Naar je ademhaling, naar je lijf, naar wat je hoort, naar wat je voelt of naar wat je aan het doen bent.

Dat is geen zweverig gedoe. Dat is aandacht trainen. Net zoals je je spieren kunt trainen, kun je ook oefenen om minder meegetrokken te worden door alles wat er in je hoofd gebeurt.

Ademhaling is vaak de snelste ingang naar rust

Als er één ding is waar ik steeds op terugkom, dan is het ademhaling. Juist omdat het zo simpel is, nemen we het bijna niet serieus. Maar je ademhaling is één van de snelste manieren om je lijf te laten merken dat het niet continu in de alarmstand hoeft te blijven staan.

Als je gestrest bent, ga je vaak hoger en sneller ademen. Soms merk je dat niet eens. Je lijf krijgt daardoor steeds het signaal dat er iets aan de hand is. Door rustiger en bewuster te ademen, geef je je lichaam een ander signaal. Eigenlijk zeg je tegen je systeem: het is oké, we hoeven nu niet te rennen.

Dat betekent niet dat één ademhaling al je problemen oplost. Was het maar zo makkelijk. Maar het kan wel het verschil maken tussen direct reageren vanuit stress of eerst even ruimte voelen. Je kunt bijvoorbeeld rustig inademen door je neus en je uitademing iets langer maken dan je inademing. Vier tellen in, zes tellen uit. Een paar rondes. Niet forceren, niet moeilijk maken, gewoon zakken.

En dat kun je overal doen. In de auto, onder de douche, voor een gesprek, na een drukke werkdag of zelfs voordat je de koelkast opentrekt terwijl je eigenlijk niet echt honger hebt, maar gewoon overprikkeld bent.

Mindful zijn kan gewoon tijdens normale dingen

Mindfulness hoeft niet altijd een aparte oefening te zijn. Het kan ook zitten in hoe je gewone dingen doet. Neem strijken. Nou, ik ga hier niet doen alsof strijken ineens mijn grote hobby is, want dat is het niet. Maar ik merk wel dat als ik het bewust doe, het totaal anders voelt.

Niet gehaast, niet ondertussen mopperend dat die mand nooit leeg raakt, maar gewoon staan, bewegen, de stof glad maken, rustig heen en weer. Soms met muziek erbij, soms met een luisterboek en soms juist in stilte. En ineens wordt datzelfde klusje minder irritant. Niet omdat strijken geweldig is geworden, maar omdat mijn houding verandert. Ik ben niet meer aan het vechten tegen wat ik aan het doen ben. Ik doe het gewoon met aandacht.

Dat is dus ook mindfulness. Je kunt mindful afwassen, wandelen, eten, douchen of koffie drinken zonder ondertussen drie apps te openen. Het gaat er niet om dat alles langzaam moet. Het gaat erom dat je niet de hele dag als een kip zonder kop van het ene naar het andere schiet.

Je gedachten zijn niet altijd de waarheid

Een druk hoofd voelt vaak alsof je gedachten de waarheid zijn. Als je denkt dat je het niet kunt, dat het toch nooit lukt, dat je te laat bent begonnen of dat je lijf tegenwerkt, dan voelt dat op dat moment heel echt. Maar gedachten zijn niet altijd feiten. Vaak zijn het automatische riedeltjes die je al zo vaak hebt gedacht dat ze vertrouwd zijn gaan voelen.

Mindfulness helpt je om daar iets meer afstand van te nemen. In plaats van meteen mee te gaan in: “Zie je wel, ik heb weer niet gesport, ik ben gewoon slap”, kun je leren opmerken: “Ik ben mezelf nu flink aan het afbranden. Wat heb ik eigenlijk nodig om morgen wél een kleine stap te zetten?”

Dat klinkt simpel, maar dit is precies waar verandering begint. Niet bij jezelf kapot corrigeren, maar bij jezelf beter leren begrijpen.

Waarom mindfulness extra belangrijk wordt als je ouder wordt

Als je ouder wordt, verandert je belastbaarheid. Niet omdat je ineens oud bent, maar omdat je lichaam gevoeliger kan worden voor alles wat je jarenlang op karakter hebt gedaan. Weinig slaap, veel stress, snel eten, altijd doorgaan, geen grenzen aangeven en rust bewaren voor “later” werkt op een gegeven moment gewoon niet meer zo lekker.

Je lijf gaat duidelijker terugpraten. Dat kan via vermoeidheid, slechter slapen, stemmingswisselingen, een opgejaagd gevoel, cravings, gewicht dat anders reageert, spierpijn, hoofdpijn, brain fog of dat vage gevoel dat je jezelf even kwijt bent.

Mindfulness helpt je om eerder te luisteren. Niet pas als je lijf keihard op de rem trapt, maar eerder. Je gaat sneller merken dat je hoog in je adem zit, dat je jezelf aan het opjagen bent, dat je niet eet uit honger maar uit onrust, dat je ja zegt terwijl je lijf eigenlijk nee bedoelt of dat je moe bent maar toch blijft doorgaan.

En dat bewustzijn is goud waard. Want pas als je het ziet, kun je iets anders kiezen.

Mindfulness is niet soft, het is juist praktisch

Mindfulness wordt vaak soft gemaakt, maar eigenlijk is het hartstikke praktisch. Je leert pauzeren voordat je reageert. Je leert voelen wat stress met je lijf doet. Je leert herkennen wanneer je over je grens gaat. Je leert beter omgaan met cravings. Je leert jezelf minder snel afbranden en je leert keuzes maken vanuit rust in plaats van paniek.

En dat heeft invloed op alles. Op hoe je eet, hoe je slaapt, hoe je beweegt, hoe je werkt en hoe je voor jezelf zorgt. Want als jij de hele dag in je hoofd leeft, mis je vaak de signalen van je lijf. En je lijf geeft meestal eerder antwoord dan je hoofd, alleen luisteren we er vaak pas naar als het begint te schreeuwen.

Hoe begin je zonder dat het meteen een heel project wordt?

Maak het klein. Echt klein. Je hoeft niet meteen twintig minuten te mediteren en je hoeft ook niet elke ochtend om zes uur op te staan met citroenwater, yoga en een dankbaarheidsdagboek van zes kantjes. Begin gewoon normaal.

Kies één moment op de dag waarop je bewust vertraagt. Dat kan tijdens je eerste kop koffie zijn, onder de douche, tijdens het wandelen, voordat je gaat eten, in de auto voordat je uitstapt of precies op het moment dat je merkt dat je iets wilt snaaien terwijl je eigenlijk gewoon onrust voelt.

Adem een paar keer rustig uit, voel je voeten, ontspan je kaken, laat je schouders zakken en vraag jezelf: wat gebeurt er nu eigenlijk in mij?

Meer hoeft het niet altijd te zijn. Je hoeft niet perfect mindful te zijn. Dat bestaat toch niet. Het gaat erom dat je steeds vaker wakker wordt in je eigen dag.

Een simpele oefening voor drukke hoofden

Als je hoofd druk is, kun je jezelf terughalen met een hele eenvoudige oefening. Kijk om je heen en noem vijf dingen die je ziet. Daarna vier dingen die je voelt, drie dingen die je hoort, twee dingen die je ruikt en één ding dat je nu nodig hebt.

Dat haalt je uit je hoofd en brengt je terug naar het moment. Niet omdat je problemen ineens weg zijn, maar omdat je brein even iets anders krijgt dan malen, piekeren en doordenderen. Soms is dat precies genoeg om niet automatisch terug te vallen in oud gedrag.

Mindset, hormonen en stress hangen aan elkaar vast

Je hormonen leven niet in een apart kamertje. Ze reageren op hoe jij leeft, slaapt, eet, beweegt, denkt en met stress omgaat. Als jij wekenlang onder spanning staat, slecht slaapt en steeds over je grenzen gaat, heeft dat effect op je hele systeem.

Daarom kijk ik niet alleen naar voeding of beweging. Natuurlijk zijn die belangrijk, maar als je hoofd continu op standje alarm staat, kun je nog zo’n mooi eetschema hebben en blijft het alsnog trekken en duwen.

Rust in je hoofd helpt je om beter te voelen wat je nodig hebt. Het helpt je om minder automatisch te reageren en je lijf niet steeds als vijand te zien, maar als iets dat signalen geeft. En daar begint verandering. Niet met harder worden voor jezelf, maar met eerlijker kijken.

Tot slot: je hoeft niet rustiger te worden als persoon

Soms denken mensen dat mindfulness betekent dat je een compleet ander mens moet worden. Altijd kalm, altijd zacht, altijd in balans. Maar nee hoor. Je mag nog steeds druk zijn, lachen, mopperen, onhandig doen, een keer uit je slof schieten of chagrijnig zijn omdat iemand wéér iets naast de wasmand heeft gegooid in plaats van erin.

Mindfulness maakt je geen perfect mens. Het helpt je alleen om jezelf eerder terug te pakken. Om te merken dat je weer aan het doordenderen bent. Om even te ademen voordat je reageert. Om beter te kiezen wat goed is voor jou.

En dat is precies waarom het zo belangrijk is als je rond je 40e merkt dat je lijf, hoofd en energie niet meer vanzelf meewerken.

Je hoeft niet te leven als een monnik. Je hoeft niet elke dag een uur te mediteren en je hoeft al helemaal niet ineens zweverig te worden. Je mag gewoon beginnen met één ademhaling, één rustiger moment en één bewuste keuze.

Daar begint het vaak al. Gewoon weer even terug naar jezelf.

Voel je dat je hoofd vaak aanstaat, je energie wisselt en je lijf niet meer zo lekker meewerkt als vroeger? In mijn Reset Analyse kijk ik met je mee naar het hele plaatje: stress, slaap, voeding, cravings, energie, hormonale signalen en gewoontes. Niet met een standaard schema, maar met helderheid over waar het bij jou vastloopt en waar je kunt beginnen.

Stuur me gerust een berichtje met RESET, dan stuur ik je rustig de info.

 
 
 

Opmerkingen


bottom of page